Τα τρόφιμα τραβούν την ανηφόρα παρά την πτώση τιμών στην ενέργεια
Την Πέμπτη 12 Ιανουαρίου ανακοινώνει η ΕΛΣΤΑΤ τον πληθωρισμό για τον Δεκέμβριο με τις εκτιμήσεις να παραπέμπουν σε νέα επιβράδυνση της ανόδου. Ωστόσο και πάλι ο επιμέρους δείκτης τιμών για τον κλάδο διατροφής αναμένεται να είναι και πάλι ανοδικός, αποτυπώνοντας το μεγάλο ζήτημα της ακρίβειας σε βασικά αγαθά.
Την ίδια ώρα στην Ελλάδα, με βάση τα στοιχεία της Eurostat που ανακοινώθηκαν στις 6/1 ο πληθωρισμός επιβραδύνθηκε στο 7,6% για τον μήνα Δεκέμβριο, από 8,8% τον Νοέμβριο. Η αποτύπωση αυτή είναι απότοκο της σύγκρισης σε ετήσια βάση, δηλαδή σε σχέση με τον Δεκέμβριο του 2021, οπότε και είχε αρχίσει η ανοδική πορεία του πληθωρισμού. Αξίζει να σημειωθεί ότι η ελληνική κυβέρνηση εκτιμά πως στο σύνολο του 2022 ο εναρμονισμένος πληθωρισμός θα κινηθεί με ρυθμό + 9,7%. Ο Γενικός Δείκτης Τιμών αναμένεται πως θα αυξηθεί κατά 9,9%.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, σε επίπεδο ευρωζώνης η ενέργεια αυξήθηκε κατά 25,7% από 34,9% τον Νοέμβριο. Αντίθετα ανοδική πορεία συνέχισαν να καταγράφουν οι τιμές των τροφίμων, ποτών και καπνικών με αύξηση 14,3% (από 13,6% τον Νοέμβριο), τα μη βιομηχανικά προϊόντα τα οποία αυξήθηκαν κατά 6,4% (από 6,1% τον Νοέμβριο) και οι υπηρεσίες κατά 4,4,% (από 4,2% τον Νοέμβριο).
Στην Ελλάδα, ο κλάδος της ενέργειας κατέγραψε σημαντική επιβράδυνση καθώς αυξήθηκε κατά 4,7%. Αντίθετα εντάθηκαν οι πιέσεις στα τρόφιμα-ποτά και καπνικά κατά 12,9%, τα μη ενεργειακά βιομηχανικά προϊόντα κατά 7,3% και ο κλάδος των υπηρεσιών κατά 5,2%.
Υπενθυμίζεται ότι το Νοέμβριο ο πληθωρισμός στη χώρα μας έκλεισε στο 8,5% από την ΕΛΣΤΑΤ αν και ο δείκτης των τροφίμων ήταν στο +15% με σημαντικές ανατιμήσεις σε βασικά είδη όπως 25,3% στα γαλακτοκομικά, 20,4% στα λάδια, 18,7% στο ψωμί, 16,7% στα κρεατικά, 12,6% στα λαχανικά.
Υπενθυμίζεται ότι με βάση τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ το Νοέμβριο σε ετήσια βάση υπήρξαν μεγάλες ανατιμήσεις, πάνω από τον Δείκτη Τιμών Καταναλωτή σε: Ψωμί και δημητριακά (18,7%), Κρέατα- γενικά (16,7%), Ψάρια- γενικά (1,9%), Γαλακτοκομικά και αυγά (25,3%), Έλαια και λίπη (20,4%), Φρούτα- γενικά (3,7%), Λαχανικά- γενικά (12,6%), Ζάχαρη- σοκολάτες- γλυκά- παγωτά (8,6%), Λοιπά τρόφιμα (12,9%), Καφέ- κακάο- τσάι (11,9%), Μεταλλικό νερό- αναψυκτικά- χυμούς φρούτων (8,9%), Αλκοολούχα ποτά- μη σερβιριζόμενα (7,1%), Ένδυση και υπόδηση (10,9%) κτλ.
Ανατιμήσεις
Με δεδομένο ότι ο δομικός πληθωρισμός κινείται ανοδικά και ότι το κόστος παραγωγής στη βιομηχανία ανεβαίνει η τάση ανατιμήσεων στα τρόφιμα αναμένονται ισχυρές και το 2023. Ήδη, καταγράφονται ανατιμήσεις ενώ οι προβλέψεις παραπέμπουν σε αυξήσεις τιμών, ανάλογα τον κωδικό, έως και 30%.
Να σημειωθεί ότι και ο υπουργός Ανάπτυξης Άδωνις Γεωργιάδης, την Τετάρτη, παραδέχτηκε ότι τα σούπερ μάρκετ έχουν ξεκινήσει και αυξάνουν κάποιες τιμές, με βάση τους τιμοκαταλόγους των προμηθευτών για τη νέα χρονιά ωστόσο σημείωσε, ότι το καλάθι του νοικοκυριού, για 10η εβδομάδα, έχει διατηρήσει σταθερές τις τιμές στην πλειοψηφία των προϊόντων του.
Δομικός πληθωρισμός
Βέβαια, στην ενδιάμεση έκθεσή της η Τράπεζα της Ελλάδος για τη νομισματική πολιτική, που δημοσίευσε τον περασμένο Δεκέμβριο, εστιάζει και στον δομικό πληθωρισμό, στον δείκτη, δηλαδή, που καταγράφει τις τιμές σε κλάδους πέρα από τα εποχιακά ευμετάβλητα είδη διατροφής, ποτών, καπνού και ενέργειας. Ο δομικός πληθωρισμός βρίσκεται, άλλωστε, σε ρότα ανόδου, με το Νοέμβριο να “κλείνει” στο 5,9% από 5,2% τον Οκτώβριο, σε αντίθετη, ρότα, δηλαδή από το Γενικό Δείκτη.
Χαρακτηριστικά η ΤτΕ αναφέρει στην έκθεσή της ότι στην ΕΕ «οι πιέσεις στις τιμές εξαπλώνονται σε ολοένα περισσότερους τομείς, εν μέρει λόγω της γενικευμένης επιρροής που ασκούν οι αυξήσεις των τιμών της ενέργειας. Αυτό αντανακλάται στις προβλέψεις σχετικά με τον πυρήνα του πληθωρισμού οι οποίες υποβλήθηκαν στο Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ. Τα δημοσιονομικά μέτρα με στόχο την άμβλυνση των επιπτώσεων για τα νοικοκυριά των υψηλών τιμών της ενέργειας καθώς επίσης και εν γένει του πληθωρισμού εκτιμάται ότι θα συμβάλλουν σε συγκράτηση του πληθωρισμού το 2023, αλλά όταν αποσυρθούν θα επακολουθήσει αντίστοιχη αναζωπύρωση του πληθωρισμού».
Για την Ελλάδα η ΤτΕ εκτιμά πως «ο γενικός πληθωρισμός σημείωσε πολύ μεγάλη άνοδο, κυρίως λόγω των ενεργειακών αγαθών και των τροφίμων, μειώνοντας το πραγματικό εισόδημα των νοικοκυριών. Η επιτάχυνση του πυρήνα του πληθωρισμού καθιστά πλέον ορατό το ενδεχόμενο να διατηρηθεί ο πληθωρισμός σε υψηλά επίπεδα και το 2023». Ο υψηλός πληθωρισμός «διαφαίνεται ότι αποκτά μονιμότερα χαρακτηριστικά, καθώς το αυξημένο ενεργειακό και διατροφικό κόστος διαχέεται πια στις βασικές συνιστώσες του πυρήνα του πληθωρισμού, δηλαδή στις υπηρεσίες και στα μη ενεργειακά βιομηχανικά αγαθά, κάτι που αναμένεται να διατηρήσει τον πληθωρισμό σε υψηλά επίπεδα και την επόμενη χρονιά» τονίζει η ΤτΕ.
“Εισαγόμενος πληθωρισμός”
Είναι χαρακτηριστικό ότι τόσο ο “εισαγόμενος πληθωρισμός” όσο και ο δείκτης τιμών παραγωγού στη βιομηχανία έχουν δείξει το τι θα συμβεί το επόμενο διάστημα. Έτσι, με βάση την ΕΛΣΤΑΤ, περαιτέρω άνοδο, της τάξης του 21,3%, σημείωσε ο γενικός δείκτης τιμών εισαγωγών στη βιομηχανία τον Οκτώβριο εφέτος σε σύγκριση με τον αντίστοιχο δείκτη του Οκτωβρίου 2021, έναντι αύξησης 33,9% που σημειώθηκε κατά τη σύγκριση των αντίστοιχων δεικτών το 2021 με το 2020.
